Nu de truien weer uit de kast komen, is de vraag snel gesteld: kan die merino trui gewoon in de machine? Ja, als je hem wast op het wolprogramma op maximaal 30 graden, en liefst koud of op 20 graden, met een laag centrifugetoerental en een wolwasmiddel. Het is niet zozeer de warmte zelf die een wollen trui laat krimpen, maar de combinatie van warmte, temperatuurverschillen en wrijving. Haal je die drie weg, dan blijft je trui gewoon zijn maat houden.
Waarom wol krimpt in de wasmachine
Een wolvezel heeft een oppervlak van piepkleine schubbetjes, een beetje zoals dakpannen. In warm water gaan die schubjes open staan. Wordt de trui dan ook nog flink heen en weer bewogen, dan haken de vezels in elkaar en trekken ze samen. Dat heet vervilten, en het is onomkeerbaar. Een trui die op 40 graden met een normaal programma is gewassen, kan zomaar twee maten kleiner uit de trommel komen.
Ook een plotseling verschil in temperatuur, bijvoorbeeld warm wassen en koud spoelen, zorgt ervoor dat de vezels zich samentrekken. Daarom gebruikt een goed wolprogramma de hele cyclus door dezelfde lage temperatuur.
De juiste instellingen voor merino
Programma en temperatuur
Kies het wol- of handwasprogramma. Zet de temperatuur op koud, 20 of maximaal 30 graden. Merino wordt op lage temperatuur prima schoon, zeker omdat wol van zichzelf weinig geurtjes vasthoudt.
Centrifugeren
Houd het toerental laag, op maximaal 600 tot 800 toeren. Hoger centrifugeren zorgt voor extra wrijving en kan de vorm van de trui uitrekken.
Wasmiddel
Gebruik een speciaal wolwasmiddel zonder enzymen. Gewone wasmiddelen bevatten vaak enzymen die eiwitten afbreken, en wol bestaat juist uit eiwit. Wasverzachter is overbodig: merino is al zacht en verzachter kan de vezel minder ademend maken.
Kijk eerst naar het label
Staat er "superwash" of "machinewasbaar" op het label, dan is de wol behandeld zodat de schubjes niet meer in elkaar haken. Die truien kunnen op het wolprogramma meestal zonder zorgen de machine in. Staat er alleen een handwassymbool, of het advies om de trui chemisch te reinigen, wees dan voorzichtiger. Handwassen in lauw water met wat wolwasmiddel is dan de veiligste keuze.
Drogen zonder dat hij alsnog vervormt
Ook na het wassen kan het misgaan. Hang een natte wollen trui nooit aan een hanger of over de verwarming. Het gewicht van het water trekt de schouders en mouwen uit en directe warmte kan de vezels laten krimpen. Leg de trui plat op een droogrek of handdoek, trek hem voorzichtig in model en laat hem op kamertemperatuur drogen. De droger is voor wol altijd uit den boze, ook op een lage stand.
Hoe vaak moet een merino trui eigenlijk in de was?
Minder vaak dan je denkt. Merino neemt nauwelijks geur op en reinigt zich voor een deel zelf als je hem een nacht buiten of bij een open raam laat luchten. Een trui die je over een blouse of shirt draagt, hoeft vaak pas na vijf tot tien keer dragen in de was. Hoe minder vaak je wast, hoe langer hij mooi blijft.
Is het toch een keer misgegaan en is je trui licht gekrompen, probeer dan hem te laten weken in lauw water met een scheutje haarconditioner. Daarna voorzichtig uitrekken en plat laten drogen. Bij een echt vervilte trui helpt dat niet meer, maar bij een lichte krimp kun je er soms nog een halve maat mee terugwinnen.
